[Przewodnik] Expo2020 – Wystawa Światowa w Dubaju – zakwaterowanie, transport, co zobaczyć / zwiedzić, program i sugerowany plan podróży

Nie planowaliśmy długiego postoju w Dubaju, ale gdy dowiedzieliśmy się, że będziemy tam w czasie wystawy światowej, nie wahaliśmy się ani chwili, aby zaplanować dłuższy pobyt. W ten sposób spędziliśmy 2 tygodnie w Dubaju, co początkowo miało być tylko krótkim przystankiem między Koh Phangan a Stambułem. Ponieważ pracowaliśmy jednocześnie, tylko 2,5 dnia poświęciliśmy na wystawę światową.

Wystawa światowa odbywa się co 5 lat. Z powodu Covid-19, Expo 2020 zostało przesunięte o rok, między październikiem 2021 a marcem 2022.
Następna wystawa światowa odbędzie się w 2025 roku w Osace (Japonia).

Informacje praktyczne

Samolot do ZEA

• Emirates Airlines do Dubaju (porównaj ceny z Kiwi)
• Etihad do Abu Zabi (porównaj ceny z Kiwi)

Covid i warunki wjazdu do Dubaju / Abu Zabi

Wiedz, że osoby niezaszczepione mogą wjechać do Dubaju. Aby wjechać do Abu Zabi, trzeba być zaszczepionym. Najnowsze warunki wjazdu należy sprawdzić bezpośrednio na stronie internetowej swojego przewoźnika lotniczego, ponieważ każdy ma własne zasady.

Dziś (13.03.2022) obowiązują następujące warunki wjazdu.

Nie będę odpowiadać na żadne pytania dotyczące warunków wjazdu, testów Covid itp., bo mnie wkurza, że traktujecie mnie jak swoją sekretarkę. Powinniście umieć zrobić mały research w Google.

DUBAJ

Od 26 lutego 2022 r. pasażerowie przybywający do Dubaju z dowolnego miejsca muszą spełnić co najmniej jeden z wymogów następujących

1. Przedstawienie ważnego(-ych) świadectwa(-ectw) szczepienia potwierdzającego(-ych), że pasażer jest w pełni zaszczepiony szczepionką zatwierdzoną przez WHO lub Zjednoczone Emiraty Arabskie (ZEA), z kodem QR; lub
2. Przedstawienie ważnego świadectwa negatywnego wyniku molekularnego testu diagnostycznego COVID-19 wykrywającego kwasy nukleinowe wirusowego RNA SARS-COV-2, z maksymalnym czasem 48 godzin od momentu pobrania próbki i wydanego przez akredytowanego świadczeniodawcę usług zdrowotnych, z kodem QR; lub
3. Przedstawienie ważnego zaświadczenia lekarskiego wydanego przez właściwe organy potwierdzającego, że pasażer wyzdrowiał z koronawirusa SARS Cov-19 w miesiącu poprzedzającym datę przyjazdu, z kodem QR

ABU ZABI

Dobra wiadomość – nie potrzebujesz testu, aby udać się do ZEA, jeśli jesteś w pełni zaszczepiony, masz mniej niż 16 lat lub posiadasz ważne zaświadczenie o wyzdrowieniu z COVID-19. Nie będziesz musiał przestrzegać kwarantanny ani robić testu po przyjeździe do Abu Zabi.

Pamiętaj, że musisz być w pełni zaszczepiony, aby wchodzić do większości miejsc publicznych w Abu Zabi. Musisz okazać swój status szczepienia i ostatni wynik testu PCR za pośrednictwem aplikacji Al Hosn lub oficjalnej aplikacji zdrowotnej swojego kraju zamieszkania.

---

Wylądowaliśmy w Dubaju około 3 nad ranem. Przeszliśmy kontrolę imigracyjną bez okazywania dokumentów w minutę. W paszporcie czekała niespodzianka: karta SIM ważna 24 godziny. Ponieważ było zbyt wcześnie na metro, mogliśmy zamówić Ubera do hotelu (25€).

Covid i warunki wjazdu na Expo 2020

• Jeśli jesteś zaszczepiony: wystarczy pokazać kod QR lub odpowiednie zaświadczenie, wystarczy jedna dawka, aby zostać zaakceptowanym
• Jeśli nie jesteś zaszczepiony:
  • negatywny wynik testu PCR wykonany w ciągu 72 godzin przed wizytą
  • możesz wykonać test PCR za darmo mając swój bilet Expo 2020. Test wykonuje się w pobliżu pawilonu Chorwacji. Wyniki mogą zająć do 4 godzin, więc przyjdź wcześnie

Gdzie się zatrzymać na Expo 2020 w Dubaju?

Expo 2020 jest w równej odległości między Dubajem a Abu Zabi, ale:

• w Dubaju jest więcej rzeczy do zwiedzenia
• warunki wjazdu do Dubaju są bardziej elastyczne

Więc jeśli budżet Ci na to pozwala, zarezerwuj raczej hotel / Airbnb w Dubaju. W centrum Dubaju, bo będziesz mógł zarówno korzystać z miasta, jak i z wystawy. Oto kilka sugestii:

• Luksus: hotel Westin (link do rezerwacji), podobno jeden z najbardziej imponujących na świecie, według opinii doświadczonych podróżników. Około 500 € za noc
• Średnia półka: Leva Hotel & Suite (ten, w którym spędziliśmy 2 tygodnie – link do rezerwacji), bardzo dobrze położony i dobry stosunek jakości do ceny. Około 60 € za noc.
• Tanio: Hotel Mercure (link do rezerwacji). Około 40 € za noc.

Wystawy światowe przyciągają imponującą liczbę turystów, a ceny zakwaterowania (hotele, Airbnb) mogą wzrosnąć nawet 4-5 razy. Gdy chcieliśmy pojechać na wystawę światową do Mediolanu we Włoszech, najgorsze pokoje kosztowały co najmniej 300€/noc. Teraz znaleźliśmy sposób, aby płacić mniej: nocleg w pobliskim mieście i dojazd pociągiem (albo autobusem lub shuttle) na wystawę światową. Więc dla Mediolanu mogliśmy spać w Turynie i wziąć pociąg (9€) do Mediolanu. Teraz to wiemy!

Dla Dubaju planem B na wypadek zbyt wysokich cen hoteli byłoby zatrzymanie się w Abu Zabi, ale ostatecznie ceny są nadal bardzo „przystępne” dla Dubaju (mniej więcej takie, jakie można znaleźć w Paryżu). Ale zachowajcie tę sztuczkę w pamięci na kolejne wystawy.

Jak dostać się na Expo 2020?

• Z Dubaju:
  • metrem (około 19 AED w obie strony): uważam, że to rozwiązanie jest bardziej praktyczne, nawet jeśli trochę dłuższe
  • shuttle (bezpłatny): z Dubai Mall, ale Dubai Mall jest tak ogromne, że miejsce odbioru nie jest zbyt wygodne. Zaznaczyłem dokładne miejsce tutaj
• Z Abu Zabi: shuttle (bezpłatny)

Bilety

Szczerze radzę kupować je online, jest to łatwiejsze i szybsze, bo od razu widać różne opcje.

• Z kartą pokładową Emirates Airlines lub Etihad masz prawo do jednego dnia bezpłatnego wstępu. Sprawdź na stronie linii lotniczej
• Jeśli planujesz zostać dłużej niż jeden dzień, kup bilet końca sezonu za 14,44$ za nieograniczone wejścia

Jak zorganizować wizytę?

Każdy kraj ma prawo do pawilonu. Niektóre kraje mają większe pawilony niż inne (np. cały budynek). Expo 2020 koncentruje się na zrównoważonym rozwoju, więc masz kilka stref odpowiadających tym tematom: Ziemia, Mobilność, Możliwości, Gry… Na miejscu otrzymasz szczegółowy plan (plik PDF) wskazujący lokalizacje krajów i stref. Program zmienia się codziennie (spektakle, wydarzenia, kursy…).

Zazwyczaj każdy kraj ma sklep z pamiątkami lub restaurację serwującą typowe dania kuchni narodowej. To więc idealna okazja do zakupów lub spróbowania lokalnych specjałów (np. lapis lazuli w pawilonie Afganistanu, szafran w stoisku Iranu i ceviche w restauracji peruwiańskiej)

Nie da się zwiedzić wszystkich pawilonów (chyba że spędzisz tam tygodnie), więc trzeba wcześniej poszukać informacji i opracować mały plan, zamiast błąkać się przypadkowo jak my pierwszego dnia. To trochę jak w parku rozrywki, trzeba optymalizować!

1. Pobierz aplikację Expo 2020
2. Połącz swój bilet wstępu z aplikacją
3. Możesz zobaczyć listę wydarzeń i ich godziny (np. pokaz dronów przed pawilonem Chin o określonej godzinie)
4. Możesz też rezerwować „fast passy” jak w Disneylandzie, aby nie stać w kolejce. Kolejki można rezerwować na bieżąco, więc gdy widzisz kolejkę, sprawdź w aplikacji, czy pawilon oferuje bilety z pominięciem kolejki. Mało osób o tym wie
5. Oznacz wcześniej interesujące Cię pawilony na Google Maps, a następnie stwórz rodzaj trasy (najkrótsza ścieżka). Teren jest ogromny, więc jeśli jesteś chociaż trochę przygotowany, zwiedzisz więcej
6. Polecamy spędzić co najmniej 1,5 dnia na Expo 2020 : od pierwszego dnia od rana do wieczora oraz wieczorem, kiedy Expo 2020 jest otwarte do późna (najlepiej w czwartek), aby cieszyć się maksymalną liczbą pawilonów w ciągu dnia i pokazami wieczorem. Atmosfera jest również zupełnie inna, ponieważ wieczorem przychodzą bawić się miejscowi, a budynki są pięknie oświetlone.

Polecane programy

• Polecany program, jeśli spędzasz tylko jeden dzień na Expo 2020:
  • Rano:
    • Zacznij od sklepu z pamiątkami, aby kupić paszport Expo 2020. Po zwiedzeniu każdego pawilonu otrzymasz pieczątkę. W ten sposób odbędziesz wirtualną podróż dookoła świata. Paszport kosztuje 20 AED
    • Najpierw odwiedź pawilon Niemiec , ponieważ zawsze jest tam dużo ludzi czekających w kolejce od otwarcia. Więcej informacji i zdjęć o tym pawilonie znajdziesz na dole artykułu
    • Następnie odwiedź pawilon Japonii. Zwiedzanie tego pawilonu zajmie Ci godzinę, ale to doświadczenie, którego nie można przegapić.
    • Wpadnij do pawilonu Stanów Zjednoczonych , aby mieć szansę napić się kawy u stóp rakiety.
    • Tuż obok, w DP World Pavilion, będziesz miał okazję usiąść w wagonie Hyperloop, transporcie przyszłości.
  • Południe: jest mnóstwo stoisk i restauracji. Wybór należy do Ciebie. Posiłki kosztują około 50 AED za osobę, z napojem w cenie
  • Popołudnie:
    • Odwiedź stoisko Egiptu, przywieźli tam prawdziwą mumię.
    • Odwiedź bardzo ładny pawilon Arabii Saudyjskiej . Pobaw się kurtyną wodną, obejrzyj na dużym ekranie niesamowitą atmosferę pielgrzymki do Mekki (której nigdy nie doświadczysz „naprawdę”, jeśli nie jesteś muzułmaninem).
    • Następnie odwiedź pawilon ZEA. Film poniżej, pod piękną kopułą, jest bardzo wzruszający i pozwala dowiedzieć się więcej o historii ZEA
    • Odwiedź bardzo relaksujący pawilon Węgier : nacisk kładziony jest na spa i ich źródła wód termalnych
    • Zobacz Water Features : 4 sztuczne wodospady, aby trochę się ochłodzić
    • Odwiedź pawilon Luksemburga : to całkiem zabawne, zjeżdżalnia na końcu
  • Wieczór:
    • Około 18:00 na scenie głównej odbywa się wiele pokazów światła i dźwięku, to absolutnie wspaniałe, nie przegap!
    • Zakończ pokazem dronów przed Pawilonem Chin
• Polecany program jeśli spędzisz 2 dni na Expo 2020 :
  • Dzień 1: ten sam program co poprzednio
  • Dzień 2:
    • Rano:
      • Pawilon Peru: nic nadzwyczajnego, ale są tam bardzo piękne zdjęcia i filmy z Macchu Picchu i lasu deszczowego Amazonii
      • Pawilon Rosji: bardzo szczegółowa prezentacja o funkcjonowaniu mózgu, niezbyt łatwa do zrozumienia, ale są tam bardzo piękne obrazki
      • Pawilon Iranu: żeby kupić dobrej jakości szafran i zobaczyć, jak dwóch rzemieślników tka dywan na żywo
      • Pawilon Korei Południowej: kilka występów w ciągu dnia
    • Popołudnie:
      • Pawilon Jemenu: odkrycie niezwykłej książki, którą czyta się od góry do dołu, od dołu do góry, przeskakując linie itd. pawilon jest skromny, ale można porozmawiać z każdym
      • Pawilon Singapuru: bardzo orzeźwiający, bardzo zielony
      • Pawilon Holandii: każdemu dają parasol i wyświetlają na nim obrazy. Zabawne
      • Pawilon Indii: imponujące obrazki & miniatury najpiękniejszych miejsc turystycznych w Indiach
    • Wieczór: pokaz świateł i dźwięku na centralnej scenie
• Zalecany program, jeśli spędzisz 1,5 dnia na Expo 2020:
  • Dzień 1: ten sam program co poprzednio

• Jeden wieczór: bo pawilony oświetlone wieczorem nabierają innego wymiaru. Polecam czwartkowy wieczór bo to dzień przed weekendem (weekend zaczyna się w piątek w ZEA).
  • Pawilon UK (bardzo ładny wieczorem)
  • Pawilon Holandii: każdemu dają parasol i wyświetlają na nim obrazy. Zabawne
  • Pawilon Indii: imponujące obrazki & miniatury najpiękniejszych miejsc turystycznych w Indiach
  • Pokazy świateł i dźwięku na centralnej scenie
  • Pokaz dronów przed pawilonem Chin warto zobaczyć i zobaczyć ponownie

Aby poruszać się po terenie, musisz dużo chodzić. Można skracać sobie drogę, korzystając z darmowego autobusu (zwanego People Mover). Otwórz Google Maps, a pokaże Ci, którym autobusem jechać. Ale jeśli dobrze trzymasz się naszego programu, pawilony powinny być obok siebie, więc czas chodzenia będzie minimalny.

Dziennik podróży

Przeczytaj, jeśli chcesz dowiedzieć się więcej o pawilonach. Wymieniłem tylko te pawilony, które zrobiły na mnie wrażenie.

Wejście robi wrażenie. Po drodze odkrywasz absolutnie wspaniałą centralną scenę, z ekranami i oświetloną wieczorem.

Odkrywam koncepcję paszportu na Expo 2020 i biegnę go kupić. 20 AED później jestem szczęśliwym obywatelem Expo 2020. Każdy kraj ma kod koloru, więc lepiej pokazać stronę z odpowiednim kodem koloru.

Pawilon Niemiec

Jest wiele super fajnych atrakcji, ale ten pawilon przede wszystkim jest miejscem odkryć, które pokazuje nam, jak można ratować planetę. Dowiaduję się na przykład, że jest mnóstwo rozwiązań, ale ludzie nie chcą ich wdrażać, to wszystko 😀 Wśród fajnych atrakcji można:

• wskoczyć do basenu wypełnionego piłeczkami
• usiąść na huśtawce i generować energię

Pawilon Japonii

To mój ulubiony! To jeden z pawilonów, który naprawdę respektuje temat zrównoważonego rozwoju. Jesteśmy zaproszeni do zobaczenia tego, co kryje ocean: piękny ocean zamienia się w wodę pełną śmieci. A następnie jesteśmy zaproszeni, aby się odwrócić i zobaczyć zwierzę, które najbardziej zanieczyszcza planetę, a tak naprawdę to było tylko lustro i po prostu widzimy w nim siebie.

Druga sala zaprasza nas do podziwiania piękna pór roku. Dzięki specjalnej technologii zdobywamy wirtualne sosny w zależności od wybranej trasy, a na końcu tworzą dla nas awatara.

To, co lubię najbardziej, to miniatury zwykłych scen stworzone z codziennych przedmiotów. Zostały one stworzone przez artystę Tatsuya Tanakę, którego już obserwuję na Instagramie.

Japonia musi stanąć na wysokości zadania, ponieważ to w Osace odbędzie się następna wystawa światowa w 2025 roku.

Pawilon Stanów Zjednoczonych

Amerykanie przywieźli rakietę SpaceX. Jeśli masz ochotę napić się kawy tuż pod nią, to okazja nie do powtórzenia.

DP World Pavilion

Tuż obok mogliśmy usiąść w przyszłych siedzeniach projektu Hyperloop, który w niedalekiej przyszłości połączy Dubaj z Abu Zabi. Jest krótki film wyjaśniający koncepcję oraz film z testu, gdzie dwaj założyciele projektu testują i zatwierdzają swoją technologię na krótkim dystansie.

Pawilon Arabii Saudyjskiej

Jestem pod wielkim wrażeniem pawilonu Arabii Saudyjskiej. Widać, że włożyli w to środki. Zaczynamy od kurtyny wodnej (gdzie można się ochłodzić i zagrać w grę, kto wejdzie i wyjdzie bez zmoczenia). Następnie, przez całą drogę ruchomych schodów prowadzących na pierwsze piętro, stworzono miniaturę starego miasta, jest to absolutnie wspaniałe.

Potem jest film w stylu National Geographic o Arabii Saudyjskiej. Robi ogromną ochotę, aby odwiedzić ten kraj. Zdjęcia nakręcone w Mekce zapierają dech w piersiach, są tak imponujące. Dopiero na końcu dowiadujemy się, że Arabia Saudyjska od niedawna jest otwarta dla nie-muzułmanów i możemy na miejscu ubiegać się o e-wizę w 15 minut. To kolejny kraj na naszej liście marzeń.

Pawilon ZEA

Bardzo podobał mi się również pawilon ZEA. Story telling ZEA jest dość standardowy: od ziemi z piaskiem po horyzont, naturalne perły, które stanowiły bogactwo odważnych w okolicy… aż do odkrycia ropy naftowej. Nie byliśmy zbyt pod wrażeniem piaszczystych wydm na początku, myśląc, że to atrapy, ale tak naprawdę to prawdziwe wydmy. I mimo to, na alei nie ma ani jednego ziarenka piasku.

Kończymy wizytę uroczym, animowanym filmem w bardzo stylowej białej kopule.

Pawilon Węgier

Węgry wyraźnie postawiły na swoje liczne termy i spa. Ahlala, to bardzo zachęca do powrotu do Budapesztu. Kończymy wizytę pod kopułą, która naprawdę przypomina spa.

Na ekranie pojawiają się bardzo relaksujące obrazy, a ja wyciągam się wśród balonów symbolizujących bąbelki.

Pawilon Luksemburga

Jest krótki film wyjaśniający zaawansowaną wiedzę Luksemburga w podboju kosmosu (nie wiedziałam) i w innych dziedzinach. Kończymy całkiem fajną zjeżdżalnią.

Water Features

Są instalacje, które należą do Wystawy Światowej i nie są zainstalowane przez konkretny kraj. Tak jest w przypadku tych 4 sztucznych wodospadów, które dodatkowo podążają za muzyką. Pokaz odbywa się co 15 minut, a można chodzić boso po sztucznych kamieniach, to bardzo orzeźwiające i fotogeniczne.

Pawilon Peru

Z bardzo pięknymi obrazami Machu Picchu, amazońskiego lasu i innych miejsc Inków. Mimo ogromnej wielkości pawilonu, treść jest dość uboga, więc warto odwiedzić, jeśli masz czas.

Pawilon Iranu

Rzemiosło jest dobrze wyeksponowane, z dwoma rzemieślnikami tkającymi ogromny dywan w pawilonie. Ich sklep z pamiątkami przypomina mini suk. Jest duży wybór i mogliśmy kupić mnóstwo irańskiego szafranu, najlepszego na świecie (kupiliśmy też szafran z Afganistanu).

Pawilon Singapuru

Jeśli jest Ci gorąco, możesz się tu schować, wszędzie są rośliny i zielone ściany. Ale to wszystko!

Pawilon Szwecji

Nie zwiedziłam wnętrza, ale bardzo podobał mi się sztuczny las przed nim i kawiarnia sponsorowana przez IKEA tuż obok 😀

Pawilon UK

Nie miałam czasu go zwiedzić, bo zawsze są przed nim tłumy, ale jest bardzo piękny. A jeszcze piękniejszy wieczorem, gdy cały budynek jest podświetlony.

Pawilon Indii

Jest kilka pięter, ale to na pierwszym piętrze interesuje mnie najbardziej. Ściany są pokryte ekranami i jesteśmy zanurzeni w absolutnie niesamowitych atrakcjach turystycznych Indii. Wszędzie są miniatury i zdaję sobie sprawę, że w Indiach pozostało mi jeszcze ogromnie wiele cudów do odkrycia.

Wieczorne spektakle

Wieczorem wszystko jest podświetlone, jest przepięknie!

Pokazy na głównej scenie, rodzaj „światło i dźwięk” wyświetlany na kopule, są nie do przegapienia. To jest tak magiczne, tak wyjątkowe, że na koniec miałam łzy w oczach. Nie zawsze są jednak wyjaśnienia po angielsku. Mam nadzieję, że spodoba wam się tak samo jak nam.

Pawilon Chiński

To samo, nie zwiedzałem wnętrza, ale bardzo bardzo podobał mi się ich pokaz dronów. Jest około stu dronów, zdolnych do wykonywania mnóstwa figur i choreografii, z ciągle zmieniającymi się kolorami. Jest ich tak dużo, że dobrze słychać szum śmigieł. Nigdy jeszcze nie widzieliśmy takiego show, więc to było imponujące.

Pawilon Francuski

Nacisk położony jest na luksus, oczywiście. Nie wypadamy źle w porównaniu z innymi krajami. Brawo!

Pawilon Rosyjski

Z ogromną ekspozycją na temat mózgu. Nie wszystko zrozumiałem, ale było super. Zarówno wnętrze, jak i zewnętrze wykraczają poza zwykłość.

Pawilon Jemeński

Wystawa światowa jest dla nas okazją do wirtualnego odwiedzenia niektórych krajów, do których trudno dotrzeć.

Można tam zobaczyć starą księgę, którą czyta się od lewej do prawej, od prawej do lewej, od góry do dołu, od dołu do góry, przeskakując linie… to bardzo stary zbiór wierszy. Nie rozumiem po arabsku, ale myślę sobie, że to musi być naprawdę wysoki poziom. Następnie widzi się zdjęcia smoczych drzew z Jemenu. Kiedy będziemy mieli okazję zobaczyć je na żywo?

Pawilon Palestyński

Cieszę się, że Palestyna ma tutaj swój pawilon. To bardzo interesujące, bo widać zdjęcia i filmy ważnych miejsc do odwiedzenia w Palestynie. A tuż przy wyjściu unosi się pyszny zapach grilla z restauracji pawilonu (bardzo nas to skusiło, ale była zbyt duża kolejka).

Pawilon Wietnamski

Jest bardzo mały, ale sklepik z pamiątkami na piętrze powinien się wam spodobać. Restauracja jest dobra, ale trochę droga.

Zauważyliśmy / odwiedziliśmy też inne pawilony, które mają potencjał:

• Pawilon Brazylii
• Pawilon Słowenii
• Pawilon Bhutanu
• Pawilon Turkmenistanu
• Pawilon Hiszpanii
• Pawilony Holandii

Jeśli macie czas, odwiedźcie to, co wam się podoba, na pewno będzie kilka niespodzianek.

Zakupy: co przywieźć z Wystawy Światowej

Każdy kraj ma swoje specjały. Oto rzeczy, które kupiłam lub które kupiłabym:

• Indie: kaszmir & pashmina (więcej informacji o pashminie tutaj)
• Iran: szafran & dywany
• Afganistan: Lapis lazuli & szafran
• Bhutan: dziki miód
• Wietnam: przedmioty z laki, jedwab
• Peru: przetestujcie ich restaurację
• Palestyna: przetestujcie ich restaurację
• Portugalia: kupcie ich pastel de nata
• Belgia: frytki & czekolada, of course
• Japonia: niestety nie było sklepu z pamiątkami, ale obok była restauracja
• Filipiny: dużo rękodzieła

To tyle, mam nadzieję, że ten mały przewodnik był dla was przydatny. Zachęcam do uzupełnienia listy o wasze ulubione pawilony.

Podobał ci się ten artykuł? Odkryj wszystkie nasze przewodniki i pamiętniki z podróży na Dubaj, Abu Zabi & ZEA tutaj

Na wycieczki z francuskojęzycznym przewodnikiem w Dubaju, Abu Zabi i ZEA, sprawdź oferty u naszego partnera Civitatis